Mniej środków na dotacje

Trudno wskazać drugą branżę polskiej gospodarki, która w minionych 20 latach osiągnęła podobny sukces co branża spożywcza. Wartość polskiego eksportu rolno-spożywczego w czasie naszego członkostwa w UE wzrosła 11-krotnie osiągając dodatnie saldo na poziomie 18,2 mld euro w 2025 r. Warto przypomnieć, że przed akcesją do Unii byliśmy importerem żywności netto, ujemne saldo wynosiło 400 mln euro. Wartość dodana polskiego sektora żywnościowego była mniejsza o 30% niż w Holandii, a obecnie jest o 40 % wyższa. A jaką pozycję w produkcji żywności zajmuje Holandia nie trzeba wyjaśniać.

Do sukcesu polskiego sektora rolno-spożywczego z pewnością przyczynił się bezcłowy dostęp do 450 mln unijnego rynku, na który kierujemy ¾ naszego eksportu, ale też duże wsparcie dotacyjne dla sektora rolno-spożywczego, duże transfery finansowe.

Wprawdzie zwykło się mawiać, że pieniędzy unijnych zawsze jest więcej w gazetach i TV niż w rzeczywistości, ale trzeba uczciwie przyznać, że dla przetwórstwa, a zwłaszcza dla MŚP pieniądze popłynęły w minionych 20 latach szerokim strumieniem a co jeszcze ważniejsze – zostały bardzo dobrze wykorzystane.
Chciałbym przy okazji zaznaczyć, że co piąta złotówka, która została przeznaczona z Funduszy UE na wsparcie przetwórstwa rolno-spożywczego została zakwalifikowana przy wsparciu doradczym naszej firmy Euro-Most. Od lat w ogólnej liczbie składanych wniosków na przetwórstwo – nasz udział wynosi ok. 10%, a wśród liczby wniosków zakwalifikowanych 18-20%, choć wsparciem doradczym dla przetwórstwa, w skali kraju zajmuje się kilkadziesiąt firm.
Mamy przed sobą końcowe rozliczenie wniosków z KPO, jak też ostatni nabór wniosków na dofinansowanie inwestycji w przetwórstwo z funduszy UE w obecnej Perspektywie Finansowej 2021-2027. Nabór odbędzie się we wrześniu. Tym razem będzie to nabór z bardzo ograniczoną kwotą dostępnych środków – 204 mln Euro.
Kolejne pieniądze pojawią się nie wcześniej, jak za 3 lata. Wprawdzie nowa Perspektywa Finansowa zaczyna się 01.01.2028, ale przygotowanie programów, notyfikacja w Brukseli trwa nie krócej niż rok. Tak że kolejny nabór będzie w 2029 roku, oczywiście nie wiemy z jakim budżetem. Unia ma dzisiaj nowe potrzeby – wydatki na bezpieczeństwo, czy na nadrobienie luki technologicznej wobec USA czy Chin.

Warto więc rozważyć złożenie wniosku o dofinansowanie w najbliższym wrześniowym naborze, tym bardziej że inwestycje zakwalifikowane do dofinansowania w ramach zbliżającego się naboru będzie można realizować do połowy 2029 r. Jeżeli nie potrzebujemy nowych maszyn czy urządzeń ani inwestycji budowlanych, warto przynajmniej pomyśleć o magazynach energii (magazynowaniu energii, gdy jest tania i zużywaniu jej w godzinach, gdy jest droga), instalacjach odzysku wody, oczyszczalniach ścieków, instalacjach OZE itp. Wszystko to możemy zrealizować za połowę ceny – z 50-procentową dotacją.
Warto też śledzić przygotowywany w PARP nabór na cyfryzację i robotyzację oraz zieloną transformację, który ma objąć również duże firmy. Zgodnie z zapowiedzią, ma być uruchomiona pożyczka z bardzo atrakcyjnym oprocentowaniem – 0,5% oraz z umorzeniem od 5 do 15% i okresem spłaty 15 lat, z tym, że nabór ma być skierowany do różnych branż, nie tylko do zakładów sektora rolno-spożywczego.

Józef Kowalczyk
Prezes Zarządu
Fundacji Euro-Most
www.euro-most.eu

Zainteresowanych prosimy o kontakt pod nr telefonu: 501 712 020 lub na e-mail: biuro@euro-most.eu