{"id":9517,"date":"2026-10-08T08:00:00","date_gmt":"2026-10-08T06:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/foodplace.pl\/?p=9517"},"modified":"2026-10-06T12:36:42","modified_gmt":"2026-10-06T10:36:42","slug":"od-mycia-zakladu-do-oczyszczania-sciekow-rozwiazania-dbajace-o-caly-zaklad","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/od-mycia-zakladu-do-oczyszczania-sciekow-rozwiazania-dbajace-o-caly-zaklad\/","title":{"rendered":"Od mycia zak\u0142adu do oczyszczania \u015bciek\u00f3w \u2013 rozwi\u0105zania dbaj\u0105ce o ca\u0142y zak\u0142ad"},"content":{"rendered":"

– Zalety holistycznego podej\u015bcia do wody i \u015bciek\u00f3w<\/strong>
– \u015aciek jako \u017ar\u00f3d\u0142o wody odzyskanej i energii (biogaz)<\/strong>
– Gdzie tak naprawd\u0119 le\u017c\u0105 oszcz\u0119dno\u015bci w zak\u0142adzie przetw\u00f3rczym<\/strong><\/p>\n\n\n\n


Higiena \u2013 tam, gdzie wszyscy zaczynali\u015bmy<\/strong>
Mycie, dezynfekcja, w\u0142a\u015bciwy dob\u00f3r preparat\u00f3w, st\u0119\u017ce\u0144 i parametr\u00f3w procesu \u2013 to codzienno\u015b\u0107, kt\u00f3ra przez lata sta\u0142a si\u0119 jednym z fundament\u00f3w funkcjonowania zak\u0142ad\u00f3w. To w\u0142a\u015bnie od \u015brodk\u00f3w myj\u0105cych najcz\u0119\u015bciej zaczyna si\u0119 nasza rozmowa o chemii. Ale czy sta\u0107 nas na komfort patrzenia wy\u0142\u0105cznie na higien\u0119 zak\u0142adu? Czy na myciu powinni\u015bmy t\u0119 rozmow\u0119 ko\u0144czy\u0107?
Jako firma dzia\u0142aj\u0105ca na rynku od 5 lat i zesp\u00f3\u0142 fachowc\u00f3w posiadaj\u0105cych ponad 20-letnie do\u015bwiadczenie, z pewno\u015bci\u0105 od higieny t\u0119 rozmow\u0119 zaczynamy. Na pewno jednak na niej nie sko\u0144czymy. Coraz cz\u0119\u015bciej obserwujemy \u2013 i sami tego do\u015bwiadczamy \u2013 \u017ce skuteczno\u015b\u0107 mycia nale\u017cy ocenia\u0107 nie tylko przez pryzmat czystej powierzchni, ale r\u00f3wnie\u017c jako\u015bci wody i \u015bciek\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Woda \u2013 my\u015blisz H2O?<\/strong>
Woda w zak\u0142adzie jest oczywistym medium, ale cz\u0119sto rozpatrywanym przede wszystkim przez pryzmat zu\u017cycia i ceny za metr sze\u015bcienny. Tymczasem jej wszechstronne zastosowanie powinno sk\u0142ania\u0107 do zadania pytania: co w\u0142a\u015bciwie znajduje si\u0119 w tym metrze sze\u015bciennym?
Woda to nie tylko H2O. To przede wszystkim mieszanina rozpuszczonych i nierozpuszczonych soli, zanieczyszcze\u0144 sta\u0142ych oraz gaz\u00f3w. Umiej\u0119tno\u015b\u0107 ich usuwania jest kluczowa dla dostosowania parametr\u00f3w wody do potrzeb konkretnych proces\u00f3w, a umiej\u0119tno\u015b\u0107 ich kontrolowania \u2013 dla optymalizacji tych proces\u00f3w.
Przyk\u0142adowo:
– usuni\u0119cie tlenu i dwutlenku w\u0119gla jest kluczowe dla ograniczenia korozji w obiegach kot\u0142owych,
– usuni\u0119cie\/neutralizacja chloru jest kluczowa dla bezpiecze\u0144stwa pracy oczyszczalni biologicznej,
– usuni\u0119cie twardo\u015bci wapniowej jest kluczowe dla kontroli osadotw\u00f3rczo\u015bci w obiegach kot\u0142owych i wodnych,
– usuni\u0119cie tlenk\u00f3w \u017celaza jest kluczowe dla ograniczenia zu\u017cycia biocyd\u00f3w utleniaj\u0105cych,
– kontrola pH i zasolenia jest kluczowa dla ograniczenia wytr\u0105cania soli na powierzchniach instalacji wodnych,
– kontrola zasadowo\u015bci wody w obiegach ch\u0142odniczych jest kluczowa dla ograniczenia korozji stali ocynkowanej, ale tak\u017ce pozwala ogranicza\u0107 m.in. ryzyko pienienia wody w kot\u0142ach parowych.<\/p>\n\n\n\n

Woda nie jest wi\u0119c jedynie medium, kt\u00f3re nale\u017cy dostarczy\u0107 do zak\u0142adu. Jest elementem procesu, kt\u00f3rego jako\u015b\u0107 bezpo\u015brednio wp\u0142ywa na jego bezpiecze\u0144stwo, trwa\u0142o\u015b\u0107 instalacji, zu\u017cycie chemii i koszty eksploatacyjne.<\/p>\n\n\n\n

\u015acieki \u2013 co m\u00f3wi\u0105 o Twoim zak\u0142adzie?<\/strong>
\u015acieki cz\u0119sto traktujemy jako ko\u0144cowy etap procesu \u2013 co\u015b, co powstaje po produkcji, myciu i dezynfekcji i co nale\u017cy po prostu odpowiednio oczy\u015bci\u0107. W rzeczywisto\u015bci mog\u0105 by\u0107 czym\u015b znacznie wi\u0119cej: swoistym \u201eodciskiem palca\u201d zak\u0142adu.
Ich ilo\u015b\u0107 i parametry s\u0105 wypadkow\u0105 tego, co dzieje si\u0119 wcze\u015bniej \u2013 rodzaju produkcji, sposobu prowadzenia proces\u00f3w, zu\u017cycia wody, stosowanej chemii czy organizacji mycia. Patrz\u0105c na \u015bcieki, mo\u017cemy wi\u0119c spojrze\u0107 wstecz i zada\u0107 pytanie:
Co w\u0142a\u015bciwie wydarzy\u0142o si\u0119 w naszym zak\u0142adzie, zanim ten strumie\u0144 trafi\u0142 do oczyszczalni?<\/strong>
Poszczeg\u00f3lne parametry \u015bciek\u00f3w mog\u0105 by\u0107 cenn\u0105 wskaz\u00f3wk\u0105:
– zbyt wysokie pH \u2013 mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 o zbyt rzadkich, ale jednocze\u015bnie zbyt intensywnych myciach zak\u0142adu. Cz\u0119sto obserwujemy to w przypadku kumulowania najbardziej intensywnych proces\u00f3w mycia w weekendy, kiedy produkcja jest najmniejsza,
– zbyt niskie pH \u2013 mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 o niekontrolowanym lub nadmiernym zrzucie kwa\u015bnych \u015brodk\u00f3w chemicznych, np. po procesach mycia kwa\u015bnego lub nieprawid\u0142owym p\u0142ukaniu instalacji,
– zbyt wysoka temperatura \u015bciek\u00f3w \u2013 mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 o braku wystarczaj\u0105cego u\u015brednienia \u015bcieku. Jest to szczeg\u00f3lnie cz\u0119sto spotykane w zak\u0142adach ubojowych. Podwy\u017cszona temperatura mo\u017ce negatywnie wp\u0142ywa\u0107 na prowadzenie proces\u00f3w oczyszczania \u015bciek\u00f3w w podczyszczalni,
– zbyt wysokie ChZT i st\u0119\u017cenie zawiesiny og\u00f3lnej \u2013 mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 o niekontrolowanym zrzucie surowc\u00f3w produkcyjnych. Zjawisko to cz\u0119sto wyst\u0119puje w momencie zako\u0144czenia produkcji danego asortymentu lub podczas czyszczenia instalacji,
– zbyt wysokie st\u0119\u017cenie azotu \u2013 mo\u017ce wskazywa\u0107 na zwi\u0119kszony udzia\u0142 \u015bciek\u00f3w pochodz\u0105cych z proces\u00f3w produkcyjnych, w szczeg\u00f3lno\u015bci z surowc\u00f3w bogatych w bia\u0142ko, a tak\u017ce na niew\u0142a\u015bciwe zarz\u0105dzanie strumieniami produkcyjnymi,
– zbyt wysokie st\u0119\u017cenie H2S (zapach zgni\u0142ych jaj) \u2013 mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 o zbyt d\u0142ugim przetrzymywaniu \u015bcieku w zbiorniku u\u015bredniaj\u0105co-retencyjnym i zachodzeniu proces\u00f3w beztlenowych. Zjawisko to jest szczeg\u00f3lnie cz\u0119sto spotykane w zak\u0142adach ubojowych, w kt\u00f3rych nie zastosowano odpowiedniego napowietrzania zbiornika,
– zbyt wysokie st\u0119\u017cenie chlork\u00f3w \u2013 mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 o niekontrolowanym lub \u015bwiadomym zrzucie zbyt du\u017cej ilo\u015bci solanek do \u015bcieku. Zjawisko to spotykane jest m.in. w zak\u0142adach wykorzystuj\u0105cych procesy peklowania lub solenia i mo\u017ce negatywnie wp\u0142ywa\u0107 na prac\u0119 reaktora biologicznego.<\/p>\n\n\n\n

\u015acieki nie s\u0105 wi\u0119c wy\u0142\u0105cznie odpadem, kt\u00f3ry trzeba zagospodarowa\u0107. S\u0105 r\u00f3wnie\u017c \u017ar\u00f3d\u0142em informacji o tym, jak funkcjonuje ca\u0142y zak\u0142ad.<\/p>\n\n\n\n

Optymalizacja chemii na zak\u0142adzie – czy na pewno zacz\u0105\u0142e\u015b j\u0105 w dobrym miejscu?<\/strong>
Kiedy m\u00f3wimy o optymalizacji chemii w zak\u0142adzie, pierwsze skojarzenie jest zazwyczaj bardzo konkretne: zmniejszy\u0107 zu\u017cycie \u015brodka albo znale\u017a\u0107 ta\u0144szy preparat. Naturalnym punktem odniesienia by\u0142a, jest i b\u0119dzie produkcja – to ona wyznacza rytm zak\u0142adu, a pozosta\u0142e procesy maj\u0105 przede wszystkim zapewni\u0107 jej ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107. Higiena mia\u0142a by\u0107 utrzymana, woda mia\u0142a by\u0107 dost\u0119pna, a oczyszczalnia mia\u0142a poradzi\u0107 sobie z tym, co z zak\u0142adu wyp\u0142ywa\u0142o. Ale czy rzeczywi\u015bcie od tego powinni\u015bmy zaczyna\u0107? Mo\u017ce warto na chwil\u0119 odwr\u00f3ci\u0107 perspektyw\u0119?<\/p>\n\n\n\n

Zadajmy wi\u0119c pytanie:
Jakiego \u015bcieku chcemy na wej\u015bciu i co musi wydarzy\u0107 si\u0119 wcze\u015bniej, \u017ceby taki \u015bciek otrzyma\u0107?<\/strong>
Wtedy optymalizacja chemii, zu\u017cycia wody czy proces\u00f3w mycia przestaje by\u0107 wy\u0142\u0105cznie problemem dzia\u0142u jako\u015bci albo produkcji. Staje si\u0119 elementem wi\u0119kszej uk\u0142adanki, w kt\u00f3rej oczyszczalnia r\u00f3wnie\u017c wyznacza warunki, do kt\u00f3rych pozosta\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 zak\u0142adu musi si\u0119 dostosowa\u0107.
Prawdziwa optymalizacja nie musi wi\u0119c polega\u0107 na tym, \u017ceby za wszelk\u0105 cen\u0119 zu\u017cywa\u0107 mniej chemii. Powinna polega\u0107 na znalezieniu najlepszego punktu r\u00f3wnowagi pomi\u0119dzy skuteczno\u015bci\u0105 dzia\u0142ania, zu\u017cyciem medi\u00f3w, czasem pracy, kosztami chemii oraz tym, co ostatecznie trafia do \u015bciek\u00f3w.
Czasami najwi\u0119ksze oszcz\u0119dno\u015bci znajduj\u0105 si\u0119 wi\u0119c nie w samym kanistrze z chemi\u0105\u2026<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Dzisiaj woda, jutro \u015bcieki \u2013 dzisiaj \u015bcieki, jutro woda\u2026<\/strong>
Woda i \u015bcieki bywaj\u0105 w zak\u0142adzie traktowane jak dwa osobne tematy. Jeden dzia\u0142 odpowiada za jako\u015b\u0107 i produkcj\u0119, inny za utrzymanie ruchu, a jeszcze inny za oczyszczalni\u0119 i parametry \u015bciek\u00f3w. Tymczasem wszystkie te elementy s\u0105 ze sob\u0105 \u015bci\u015ble po\u0142\u0105czone. Czym innym jest bowiem \u015bciek w zak\u0142adzie, je\u015bli nie po\u0142\u0105czeniem wszystkich strumieni wodnych wraz z \u201eodpadami produkcyjnymi\u201d? Z tego punktu widzenia spos\u00f3b, w jaki radzimy sobie ze \u015bciekami, sk\u0142ania do innego spojrzenia na zu\u017cycie, jako\u015b\u0107 i wykorzystanie wody.
Ostatnie lata koncentrowa\u0142y si\u0119 przede wszystkim na optymalizacji poprzez redukcj\u0119 zu\u017cycia chemii i medi\u00f3w. Dzi\u015b to ju\u017c nie wystarczy. Szersze spojrzenie \u2013 nie tylko na sam\u0105 wod\u0119, ale przede wszystkim na \u015bciek \u2013 otwiera nowe perspektywy. Najwi\u0119kszym strumieniem wody opuszczaj\u0105cym zak\u0142ad jest w\u0142a\u015bnie \u015bciek. Je\u017celi spojrzymy na niego odpowiednio, okazuje si\u0119, \u017ce mo\u017ce by\u0107 on \u017ar\u00f3d\u0142em dw\u00f3ch surowc\u00f3w: wody i odpad\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Droga od \u015bcieku do ponownie wykorzystanej wody mo\u017ce wydawa\u0107 si\u0119 kr\u0119ta i zawi\u0142a \u2013 ze wzgl\u0119du na dost\u0119pne technologie, stopie\u0144 skomplikowania instalacji czy wymagania jako\u015bciowe, kt\u00f3re nale\u017cy spe\u0142ni\u0107. Aby t\u0119 drog\u0119 upro\u015bci\u0107, powinni\u015bmy zacz\u0105\u0107 od identyfikacji miejsc, do kt\u00f3rych mo\u017cemy wod\u0119 zawr\u00f3ci\u0107, oraz okre\u015blenia jako\u015bci wody wymaganej przez konkretn\u0105 instalacj\u0119. Takie podej\u015bcie pozwala stosunkowo szybko wytypowa\u0107 optymalne rozwi\u0105zania i okre\u015bli\u0107 niezb\u0119dne nak\u0142ady inwestycyjne.
Obecne technologie przygotowania wody koncentruj\u0105 si\u0119 na wykorzystaniu uk\u0142ad\u00f3w membranowych, poprzedzonych r\u00f3\u017cnymi etapami filtracji mechanicznej \u2013 od mikrofiltracji (MF), przez ultrafiltracj\u0119 (UF) i nanofiltracj\u0119 (NF), a\u017c po odwr\u00f3con\u0105 osmoz\u0119 (RO). Tak szeroki wyb\u00f3r rozwi\u0105za\u0144 i mo\u017cliwo\u015b\u0107 ich \u0142\u0105czenia pozwalaj\u0105 osi\u0105ga\u0107 bardzo r\u00f3\u017cne parametry jako\u015bciowe wody, dostosowane do konkretnych potrzeb zak\u0142adu.<\/p>\n\n\n\n


Wspomnieli\u015bmy o dw\u00f3ch surowcach, kt\u00f3re potencjalnie znajduj\u0105 si\u0119 w \u015bcieku. Drugi jest mniej oczywisty \u2013 odpady z Zak\u0142adowych Oczyszczalni \u015aciek\u00f3w. Zaczynali\u015bmy ten artyku\u0142 od higieny, a ko\u0144czymy na odpadach. Jak do tego doszli\u015bmy? Przede wszystkim odpady s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 koszt\u00f3w zwi\u0105zanych \u2013 jakby nie patrze\u0107 \u2013 ze stosowan\u0105 chemi\u0105 na oczyszczalni. Dlaczego jednak m\u00f3wimy o odpadach jako o surowcu? W uj\u0119ciu holistycznym musimy wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119, \u017ce odpady z ZO\u015a mog\u0105 stanowi\u0107 potencjalny surowiec energetyczny dla biogazowni. Spos\u00f3b zagospodarowania tych odpad\u00f3w zale\u017cy m.in. od oddzielenia \u015bciek\u00f3w komunalnych od produkcyjnych, procesu higienizacji i stabilizacji, a tak\u017ce od udzia\u0142u i sk\u0142adu chemii stosowanej podczas zag\u0119szczania i odwadniania osad\u00f3w. Co wi\u0119cej, surowiec, kt\u00f3ry dzi\u015b jest najprawdopodobniej wywo\u017cony do pobliskiej biogazowni rolniczej, w przysz\u0142o\u015bci mo\u017ce zosta\u0107 wykorzystany w Zak\u0142adowej Biogazowni, w\u0142\u0105czonej w ci\u0105g technologiczny oczyszczania \u015bciek\u00f3w. W ten spos\u00f3b odpady mog\u0105 sta\u0107 si\u0119 \u017ar\u00f3d\u0142em energii cieplnej i elektrycznej dla samego zak\u0142adu.<\/p>\n\n\n\n

Co zyskuje zak\u0142ad, kt\u00f3ry patrzy holistycznie?<\/strong>
Podej\u015bcie holistyczne do optymalizacji nie oznacza konieczno\u015bci ca\u0142kowitej zmiany dotychczasowych proces\u00f3w. Oznacza przede wszystkim zmian\u0119 perspektywy. Zamiast osobno analizowa\u0107 chemi\u0119, jako\u015b\u0107 wody i oczyszczanie \u015bciek\u00f3w, zaczynamy szuka\u0107 zale\u017cno\u015bci pomi\u0119dzy nimi. Taka perspektywa pozwala zachowa\u0107 konkurencyjno\u015b\u0107 i elastyczno\u015b\u0107, a przede wszystkim dostrzec miejsca, w kt\u00f3rych pozornie niewielka zmiana \u2013 czy to \u015brodka chemicznego, czy parametr\u00f3w procesu \u2013 mo\u017ce przynie\u015b\u0107 efekt w kilku obszarach jednocze\u015bnie. Nie zale\u017cy nam przecie\u017c na oszcz\u0119dno\u015bciach pozornych, kt\u00f3re jedynie przenosz\u0105 ci\u0119\u017car koszt\u00f3w procesu z jednego dzia\u0142u do drugiego.
Prawdziwa optymalizacja zaczyna si\u0119 wtedy, gdy przestajemy patrze\u0107 na zak\u0142ad jak na zbi\u00f3r niezale\u017cnych proces\u00f3w, a zaczynamy traktowa\u0107 go jak jeden po\u0142\u0105czony organizm.<\/p>\n\n\n\n

Adam Sobulski,<\/strong><\/em>
Technolog, Doradca ds. Gospodarki Wodno-\u015aciekowej<\/strong><\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

– Zalety holistycznego podej\u015bcia do wody i \u015bciek\u00f3w– \u015aciek jako \u017ar\u00f3d\u0142o wody odzyskanej i energii (biogaz)– Gdzie tak naprawd\u0119 le\u017c\u0105 oszcz\u0119dno\u015bci w zak\u0142adzie przetw\u00f3rczym Higiena \u2013 tam, gdzie wszyscy zaczynali\u015bmyMycie, dezynfekcja, w\u0142a\u015bciwy dob\u00f3r preparat\u00f3w, st\u0119\u017ce\u0144 i parametr\u00f3w procesu \u2013 to codzienno\u015b\u0107, kt\u00f3ra przez lata sta\u0142a si\u0119 jednym z fundament\u00f3w funkcjonowania zak\u0142ad\u00f3w. To w\u0142a\u015bnie od \u015brodk\u00f3w […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9518,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","footnotes":""},"categories":[32,79,35],"tags":[],"class_list":["post-9517","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-mieso","category-technologia"],"blocksy_meta":{"styles_descriptor":{"styles":{"desktop":"","tablet":"","mobile":""},"google_fonts":[],"version":8}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9517","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9517"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9517\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9519,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9517\/revisions\/9519"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9518"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9517"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9517"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9517"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}