{"id":9144,"date":"2026-05-26T08:00:00","date_gmt":"2026-05-26T06:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/foodplace.pl\/?p=9144"},"modified":"2026-05-21T14:30:58","modified_gmt":"2026-05-21T12:30:58","slug":"jakosc-energii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/jakosc-energii\/","title":{"rendered":"Jako\u015b\u0107\u2026 energii?"},"content":{"rendered":"

Dzisiaj cz\u0119sto m\u00f3wimy o jako\u015bci, maj\u0105c na my\u015bli produkt w sklepie czy us\u0142ug\u0119 dla nas wykonywan\u0105. Definiujemy j\u0105 tak naprawd\u0119 w kontek\u015bcie aprobaty zleconej pracy czy w\u0142asno\u015bci kupowanego przedmiotu. Ale czym naprawd\u0119 jest jako\u015b\u0107?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W praktycznie ka\u017cdej bran\u017cy, a w szczeg\u00f3lno\u015bci w tzw. spo\u017cywce, istnieje zestaw norm i zalece\u0144 definiuj\u0105cych podstawowe wymagania dla surowc\u00f3w, proces\u00f3w produkcji i finalnego produktu. HACCP sta\u0142o si\u0119 prewencyjnym podej\u015bciem do bezpiecze\u0144stwa \u017cywno\u015bci, opartym o analiz\u0119 zagro\u017ce\u0144 i wyznaczaniu krytycznych punkt\u00f3w kontroli. Rozporz\u0105dzenie UE 1169\/2011 okre\u015bla obowi\u0105zek podawania sk\u0142adu, daty wa\u017cno\u015bci, obecno\u015bci alergen\u00f3w i sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych. Norma 1935\/2004\/UE dotyczy specyfikacji materia\u0142\u00f3w przeznaczonych do kontaktu z \u017cywno\u015bci\u0105 i zapobieganiu przenikania szkodliwych substancji. Dysponujemy wi\u0119c zestawem instrument\u00f3w prawnych, kt\u00f3rych spe\u0142nienie powinno da\u0107 pewno\u015b\u0107 co do jako\u015bci finalnego produktu. Powinno, ale czy daje pewno\u015b\u0107?<\/p>\n\n\n\n

W praktyce okazuje si\u0119, \u017ce na finalny efekt produkcji ma istotny wp\u0142yw tak\u017ce architektura procesu produkcyjnego oraz jego otoczenie. Kluczowym jej elementem jest mi\u0119dzy innymi jako\u015b\u0107 zasilania poszczeg\u00f3lnych urz\u0105dze\u0144 procesowych. Przeprowadzone badania pokazuj\u0105, \u017ce ponad \u00be problem\u00f3w z ni\u0105 zwi\u0105zanych, wynika z przy\u0142\u0105czania odbiornik\u00f3w nieliniowych, generuj\u0105cych znaczne harmoniczne pr\u0105du i napi\u0119cia, za\u0142\u0105czania i wy\u0142\u0105czania du\u017cych odbior\u00f3w, niew\u0142a\u015bciwego okablowania i uziemienia oraz przeci\u0105\u017cania obwod\u00f3w.
Co to tak naprawd\u0119 oznacza dla zwyk\u0142ego u\u017cytkownika, kt\u00f3ry nie jest elektrykiem? Czym s\u0105 te magiczne harmoniczne o kt\u00f3rych wszyscy m\u00f3wi\u0105? Idealny przebieg napi\u0119cia zasilaj\u0105cego jest sinusoid\u0105 o cz\u0119stotliwo\u015bci 50Hz. Wy\u017csze harmoniczne to przebieg o cz\u0119stotliwo\u015bci b\u0119d\u0105cej ca\u0142kowit\u0105 wielokrotno\u015bci\u0105 harmonicznej podstawowej. Dodaj\u0105c do tego subharmoniczne (podwielokrotno\u015bci) i pseudoharmoniczne (u\u0142amkowe wielokrotno\u015bci) uzyskujemy przebieg znacznie odbiegaj\u0105cy od podstawowego kszta\u0142tu.
\u0179r\u00f3d\u0142em takich zniekszta\u0142ce\u0144 s\u0105 odbiorniki du\u017cej mocy oraz urz\u0105dzenia o nieliniowej charakterystyce. Ich moc jednostkowa jest cz\u0119sto niewielka, ale ich ogromna ilo\u015b\u0107 stanowi znacz\u0105cy wp\u0142yw na charakter przebieg\u00f3w w sieci. M\u00f3wimy to przede wszystkim stosowanych masowo zasilaczach impulsowych (zasilacze komputer\u00f3w, telefon\u00f3w, uk\u0142ad\u00f3w sterowania), przetwornicach napi\u0119cia (czyli falownikach i uk\u0142adach serwonap\u0119dowych) czy r\u00f3\u017cnego rodzaju prostownikach pr\u0105du zmiennego. Znacz\u0105cy wp\u0142yw na stan sieci zasilaj\u0105cej maj\u0105 tak\u017ce energooszcz\u0119dne \u017ar\u00f3d\u0142a \u015bwiat\u0142a. W tym przypadku szczeg\u00f3lnie wida\u0107 zale\u017cno\u015b\u0107 ich ilo\u015bci w por\u00f3wnaniu do jednostkowego oddzia\u0142ywania.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Odkszta\u0142cenie napi\u0119cia ma niekorzystny wp\u0142yw na prac\u0119 wi\u0119kszo\u015bci urz\u0105dze\u0144 elektrycznych, przez zwi\u0119kszenie strat (czyli zmniejszenie sprawno\u015bci oraz przyrost temperatury), a tak\u017ce obni\u017cenie trwa\u0142o\u015bci, wynikaj\u0105ce ze zmniejszenia parametr\u00f3w zdolno\u015bciowych. Obecno\u015b\u0107 wy\u017cszych harmonicznych (zar\u00f3wno pr\u0105du jak i napi\u0119cia) mo\u017ce by\u0107 przyczyn\u0105 negatywnych zjawisk w sieci zasilaj\u0105cej, takich jak:
– Przeci\u0105\u017cenie przewod\u00f3w neutralnych w uk\u0142adach tr\u00f3jfazowych, powodowane dodawaniem harmonicznych 3 rz\u0119du wywo\u0142anych przez nieliniowe odbiorniki jednofazowe. W skrajnym przypadku mo\u017ce doj\u015b\u0107 do uszkodzenia tego przewodu i w konsekwencji od\u0142\u0105czenia odbior\u00f3w jednofazowych
– Odkszta\u0142cenia napi\u0119cia zasilaj\u0105cego, powoduj\u0105ce zak\u0142\u00f3cenia w pracy odbiornik\u00f3w wra\u017cliwych, a do takich zaliczane s\u0105 przede wszystkim elektroniczne uk\u0142ady pomiarowe i steruj\u0105ce
– Awarie wywo\u0142ane przez zjawiska rezonansowe, b\u0119d\u0105ce skutkami obecno\u015bci wy\u017cszych harmonicznych. Paso\u017cytnicze zjawiska rezonansowe mog\u0105 prowadzi\u0107 do przep\u0142ywu du\u017cych pr\u0105d\u00f3w przez sie\u0107 oraz mog\u0105 powodowa\u0107 indukowanie si\u0119 napi\u0119\u0107 znacznie przekraczaj\u0105cych warto\u015bci nominalne.
– Przeci\u0105\u017cenie sieci spowodowane wzrostem warto\u015bci skutecznej pr\u0105du, co w efekcie prowadzi do zwi\u0119kszenia strat w elementach rezystancyjnych. Jest to najbardziej widoczny efekt pod\u0142\u0105czania zasilaczy impulsowych i energooszcz\u0119dnego o\u015bwietlenia. Ma bezpo\u015bredni wp\u0142yw na zwi\u0119kszenie strat energii oraz przegrzewanie si\u0119 element\u00f3w
– Przedwczesne starzenie si\u0119 izolacji przewod\u00f3w oraz powstawanie mikrop\u0119kni\u0119\u0107 w strukturze izolacji uzwoje\u0144 silnik\u00f3w<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Harmoniczne s\u0105 g\u0142\u00f3wnym, ale nie jedynym \u017ar\u00f3d\u0142em problem\u00f3w. Analizuj\u0105c stan sieci pod k\u0105tem oceny jej jako\u015bci, mo\u017cemy zaobserwowa\u0107 tak\u017ce:
– Wahania i odchylenia cz\u0119stotliwo\u015bci, kt\u00f3re mog\u0105 prowadzi\u0107 do zmian mocy pobieranej przez urz\u0105dzenia, w szczeg\u00f3lno\u015bci uk\u0142ad\u00f3w pompowych. Spadek cz\u0119stotliwo\u015bci o 1% powoduje spadek wydajno\u015bci pompy od\u015brodkowej o 4%
– Zaburzenia poziomu napi\u0119cia, cz\u0119sto powodowane przez silniki o szybkozmiennym obci\u0105\u017ceniu, pompy spr\u0119\u017carki lub urz\u0105dzenia grzewcze\/ch\u0142odnicze wyposa\u017cone w termostaty. G\u0142\u00f3wnym skutkiem zaburze\u0144 jest migotanie \u015bwiat\u0142a oraz zak\u0142\u00f3cenia w pracy odbiornik\u00f3w \u201eniespokojnych\u201d, pracuj\u0105cych na granicy \u015bci\u015ble okre\u015blonych warunk\u00f3w zasilania
– Zapady napi\u0119cia, polegaj\u0105ce na nag\u0142ym zmniejszeniu warto\u015bci napi\u0119cia poni\u017cej 90% w czasie nie d\u0142u\u017cszym ni\u017c 1 minuta. Taka sytuacja jest szczeg\u00f3lnie niekorzystna dla uk\u0142ad\u00f3w automatycznego sterowania oraz przemys\u0142owych system\u00f3w komputerowych
– Przerwy w zasilaniu, czyli zdarzenia polegaj\u0105ce na d\u0142ugotrwa\u0142ym (ponad 3 minuty) braku zasilania, stanowi\u0105ce krytyczny problem ju\u017c nie tylko dla system\u00f3w elektronicznych, ale i dla ca\u0142o\u015bci procesu produkcyjnego
– Za\u0142amania i przepi\u0119cia kr\u00f3tkotrwa\u0142e, kt\u00f3rych podstawow\u0105 w\u0142asno\u015bci\u0105 jest ich czas trwania na poziomi kilku milisekund. Dla uk\u0142ad\u00f3w mocowych s\u0105 one niezauwa\u017calne stanowi\u0105 jednak zagro\u017cenie zak\u0142oceniowe dla uk\u0142ad\u00f3w sterowania i komunikacji sieciowej. W przypadku regularnego wyst\u0119powania takich zjawisk, obserwuje si\u0119 zwi\u0119kszone nara\u017cenie izolacji, a w konsekwencji d\u0142ugotrwa\u0142ej powtarzalno\u015bci \u2013 jej uszkodzenia.<\/p>\n\n\n\n

Jak poradzi\u0107 sobie z takimi sytuacjami? Przede wszystkim monitorowa\u0107 linie zasilaj\u0105ce zar\u00f3wno poszczeg\u00f3lne urz\u0105dzenia, jak i sumarycznie ca\u0142e pola rozdzielni. Wa\u017cna jest dok\u0142adna ocena sytuacji z jak najlepsz\u0105 rozdzielczo\u015bci\u0105 czasow\u0105. W naszej praktyce korzystamy z urz\u0105dze\u0144 PureBB Elspec, pozwalaj\u0105cych na zapisy kompletu pomiar\u00f3w co 20 mikrosekund. Minimalny czas potrzebny do sensownej analizy pokazanych w artykule sytuacji, wynosi 7 dni, a typowy pomiar pozwalaj\u0105cy na dok\u0142adn\u0105 analiz\u0119 tak\u017ce sytuacji nieokresowych trwa nawet i 30 dni. Dobieraj\u0105c wi\u0119c urz\u0105dzenie pomiarowe, trzeba mie\u0107 na uwadze mo\u017cliwo\u015b\u0107 zapisu bardzo du\u017cej ilo\u015bci danych. W naszych rejestratorach stosowany jest unikalny algorytm kompresji PQZIP, pozwalaj\u0105cy na komfortowe okre\u015blanie czasu zapisu wed\u0142ug potrzeb aplikacji a nie wed\u0142ug pami\u0119ci urz\u0105dzenia.
Jak przygotowa\u0107 instalacj\u0119 do pomiaru jako\u015bci energii? Zastosowanie profesjonalnych rejestrator\u00f3w nie wymaga \u017cadnych specjalnych procedur. Od strony napi\u0119ciowej, bezpo\u015brednio za pomoc\u0105 klips\u00f3w czy magnetycznych ko\u0144c\u00f3wek, doprowadzamy napi\u0119cia fazowe oraz potencja\u0142y z przewod\u00f3w neutralnego i ochronnego do rejestratora. Pomiar pr\u0105d\u00f3w fazowych oraz pr\u0105du sumarycznego w torze neutralnym, w naszym przypadku, jest prowadzony za pomoc\u0105 rozpinanych p\u0119tli, u\u0142atwiaj\u0105cych ich instalacj\u0119 wok\u00f3\u0142 przewod\u00f3w zasilaj\u0105cych. System Elspec jest w stanie automatycznie dopasowa\u0107 kolejno\u015b\u0107 faz oraz sparowa\u0107 tory pomiarowe pr\u0105du i napi\u0119cia. \u201eReszt\u0119 roboty\u201d tak naprawd\u0119 wykonuje oprogramowanie narz\u0119dziowe. Importuj\u0105c dane do pakietu PQS Sapphire , okre\u015blamy jedynie skal\u0119 przek\u0142adnik\u00f3w pr\u0105dowych i podajemy podstawowe parametry sieci. W rezultacie otrzymujemy graficzn\u0105 prezentacj\u0119 przebieg\u00f3w, zar\u00f3wno w dziedzinie czasu, jak i cz\u0119stotliwo\u015bci. Mo\u017cemy zobaczy\u0107 np. charakterystyk\u0119 cz\u0119stotliwo\u015bci, napi\u0119cia i pr\u0105dy w poszczeg\u00f3lnych fazach, pokazany zostanie poziom i rodzaj harmonicznych. Na te przebiegi mo\u017cemy na\u0142o\u017cy\u0107 granice wynikaj\u0105ce z norm (w szczeg\u00f3lno\u015bci PL-EN 50160) i wskazane zostan\u0105 miejsca w kt\u00f3rych wyst\u0105pi\u0142y przekroczenia. Na ich podstawie mo\u017cna wygenerowa\u0107 stosowny raport, pokazuj\u0105cy w spos\u00f3b syntetyczny stan mierzonego fragmentu sieci. Prowadz\u0105c takie pomiary w wybranych miejscach, mo\u017cemy pokry\u0107 raportami krytyczne miejsca produkcji i przygotowa\u0107 si\u0119 do podj\u0119cia \u015brodk\u00f3w zaradczych. Analizuj\u0105c miejsca wyst\u0119powania problem\u00f3w, mo\u017cemy zwr\u00f3ci\u0107 si\u0119 do:
– dostawcy energii elektrycznej do zak\u0142adu je\u015bli \u017ar\u00f3d\u0142a pochodz\u0105 spoza naszego terenu,
– producenta maszyny je\u015bli stwierdzimy \u017ce to ona jest \u017ar\u00f3d\u0142em problem\u00f3w,
– konserwatora lub projektanta zak\u0142adowych linii zasilaj\u0105cych.<\/p>\n\n\n\n

w celu podj\u0119cia okre\u015blonych dzia\u0142a\u0144 eliminuj\u0105cych szkodliwe dla procesu zjawiska. Bez prawid\u0142owo przeprowadzonej oceny jako\u015bci energii, podj\u0119cie jakichkolwiek dzia\u0142a\u0144 jest tak naprawd\u0119 niemo\u017cliwe, Przeprowadzenie zmian bez realnej oceny sytuacji mo\u017ce nie tylko nie poprawi\u0107, ale mo\u017ce i pogorszy\u0107 stan aktualny.<\/p>\n\n\n\n

Rafa\u0142 Tutaj<\/strong><\/em>
www.sterowniki.pl<\/strong><\/em><\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dzisiaj cz\u0119sto m\u00f3wimy o jako\u015bci, maj\u0105c na my\u015bli produkt w sklepie czy us\u0142ug\u0119 dla nas wykonywan\u0105. Definiujemy j\u0105 tak naprawd\u0119 w kontek\u015bcie aprobaty zleconej pracy czy w\u0142asno\u015bci kupowanego przedmiotu. Ale czym naprawd\u0119 jest jako\u015b\u0107? W praktycznie ka\u017cdej bran\u017cy, a w szczeg\u00f3lno\u015bci w tzw. spo\u017cywce, istnieje zestaw norm i zalece\u0144 definiuj\u0105cych podstawowe wymagania dla surowc\u00f3w, proces\u00f3w […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9145,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","footnotes":""},"categories":[32,35],"tags":[],"class_list":["post-9144","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-technologia"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9144","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9144"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9144\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9146,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9144\/revisions\/9146"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9145"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9144"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9144"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9144"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}