{"id":7613,"date":"2024-12-04T08:08:00","date_gmt":"2024-12-04T07:08:00","guid":{"rendered":"https:\/\/foodplace.pl\/?p=7613"},"modified":"2024-12-03T15:16:40","modified_gmt":"2024-12-03T14:16:40","slug":"mikroplastik-i-szkodliwe-substancje-na-celowniku-ue","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/mikroplastik-i-szkodliwe-substancje-na-celowniku-ue\/","title":{"rendered":"Mikroplastik i szkodliwe substancje na celowniku UE"},"content":{"rendered":"

Nowe przepisy, w tym projekt rozporz\u0105dzenia PPWR, kt\u00f3re b\u0119dzie regulowa\u0142o europejski rynek opakowa\u0144, maj\u0105 pom\u00f3c ograniczy\u0107 do minimum obecno\u015b\u0107 i st\u0119\u017cenie substancji potencjalnie niebezpiecznych w opakowaniach do \u017cywno\u015bci oraz zredukowa\u0107 negatywny wp\u0142yw na \u015brodowisko mikrodrobin plastiku, nak\u0142adaj\u0105c obowi\u0105zki i ograniczenia na producent\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cych na tym rynku. W ustalaniu norm w tym zakresie mog\u0105 pom\u00f3c badania, w kt\u00f3rych uczestnicz\u0105 polskie organizacje i firmy.<\/strong><\/p>\n\n\n\n


Mikroplastik pod legislacyjn\u0105 lup\u0105<\/strong>
Trwaj\u0105 prace nad projektem PPWR (skr\u00f3t od angielskiego Packaging and Packaging Waste Regulation), czyli Rozporz\u0105dzenia o Opakowaniach i Odpadach Opakowaniowych, kt\u00f3rego zapisy stanowi\u0105 odzwierciedlenie aktualnego stanu wiedzy w zakresie szkodliwo\u015bci dla ludzi i \u015brodowiska niekt\u00f3rych substancji i cz\u0105stek. Nowo\u015bci\u0105 w unijnym prawodawstwie jest przepis w art. 5 projektowanego rozporz\u0105dzenia, zgodnie z kt\u00f3rym opakowania wytwarza si\u0119 tak, aby zminimalizowa\u0107 negatywny wp\u0142yw na \u015brodowisko spowodowany zanieczyszczeniem mikrodrobinami plastiku. Zgodnie z definicj\u0105 akceptowan\u0105 przez EFSA (Europejski Urz\u0105d ds. Bezpiecze\u0144stwa \u017bywno\u015bci), mikroplastik stanowi\u0105 drobiny tworzyw sztucznych o wielko\u015bci od 0,1 mikrometra do 5 mm. Zaliczaj\u0105 si\u0119 wi\u0119c do tej grupy granulaty z tworzyw sztucznych, b\u0119d\u0105ce surowcem do produkcji wyrob\u00f3w z plastiku. Ponadto, znaczn\u0105 grup\u0119 mikroplastik\u00f3w stanowi\u0105 fragmenty tworzyw, kt\u00f3re powstaj\u0105 w spos\u00f3b niezamierzony, na przyk\u0142ad podczas \u015bcierania u\u017cytkowanych wyrob\u00f3w lub na skutek fizycznego rozpadu konwencjonalnych, syntetycznych i nierozpuszczalnych tworzyw sztucznych, kt\u00f3re w spos\u00f3b nieuprawniony przedosta\u0142y si\u0119 do \u015brodowiska. Niestety, ze wzgl\u0119du na ich powolny rozpad, dochodzi do kumulacji mikroplastiku w glebie, wodzie i jest on obecnie wykrywany w powietrzu, a tak\u017ce w uk\u0142adzie pokarmowym organizm\u00f3w \u017cywych. Budzi to obawy dotycz\u0105ce negatywnego wp\u0142ywu mikrodrobin nie tylko na faun\u0119 i flor\u0119, ale r\u00f3wnie\u017c zdrowie cz\u0142owieka. Z tego wzgl\u0119du, w Unii Europejskiej, konsekwentnie podejmowane s\u0105 dzia\u0142ania na rzecz ograniczania mikroplastiku, w tym wprowadzenie zakazu intencjonalnego stosowania mikrodrobin plastiku w kosmetykach, produktach do piel\u0119gnacji cia\u0142a, detergentach i \u015brodkach czysto\u015bci.
Z kolei Rozporz\u0105dzenie Komisji (UE) 2023\/2055 z 25 wrze\u015bnia 2023 roku zmieniaj\u0105ce za\u0142\u0105cznik XVII do rozporz\u0105dzenia (WE) nr 1907\/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwole\u0144 i stosowanych ogranicze\u0144 w zakresie chemikali\u00f3w (REACH) w odniesieniu do mikrocz\u0105stek polimer\u00f3w syntetycznych stanowi, \u017ce od 2026 roku producenci i dalsi u\u017cytkownicy przemys\u0142owi mikrocz\u0105stek polimer\u00f3w syntetycznych w postaci granulek, p\u0142atk\u00f3w czy proszk\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 surowcem wykorzystywanym do produkcji wyrob\u00f3w z tworzyw sztucznych, b\u0119d\u0105 mieli obowi\u0105zek raportowania nast\u0119puj\u0105cych informacji: opisu zastosowa\u0144 mikrocz\u0105stek polimer\u00f3w syntetycznych w poprzednim roku kalendarzowym, danych og\u00f3lnych dotycz\u0105cych to\u017csamo\u015bci u\u017cytych polimer\u00f3w i szacunkowej ilo\u015bci mikrocz\u0105stek polimer\u00f3w syntetycznych uwalnianych do \u015brodowiska w poprzednim roku kalendarzowym (w tym tak\u017ce podczas transportu).
Kolejny dokument to projektowane Rozporz\u0105dzenie Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zapobiegania stratom granulatu z tworzyw sztucznych w celu ograniczenia zanieczyszczenia mikrodrobinami plastiku (z 16.10.2023 r.). Wskazuje si\u0119 w nim, \u017ce straty granulatu z tworzyw sztucznych trafiaj\u0105ce do \u015brodowiska s\u0105 trzecim co do wielko\u015bci \u017ar\u00f3d\u0142em wszystkich niezamierzonych uwolnie\u0144 mikrodrobin plastiku. Rozporz\u0105dzenie ustanawia obowi\u0105zki w zakresie obchodzenia si\u0119 z granulatami z tworzyw sztucznych na wszystkich etapach \u0142a\u0144cucha dostaw w celu zapobiegania ich stratom maj\u0105ce zastosowanie do podmiot\u00f3w gospodarczych obchodz\u0105cych si\u0119 z granulatem z tworzyw sztucznych w Unii w ilo\u015bciach powy\u017cej 5 ton w poprzednim roku kalendarzowym i przewo\u017anik\u00f3w z UE oraz spoza UE przewo\u017c\u0105cych granulat z tworzyw sztucznych w Unii. Obecnie przedsi\u0119biorcy maj\u0105 te\u017c do dyspozycji dobrowolny program zarz\u0105dzania granulatami z tworzyw sztucznych – Operation Clean Sweep\u00ae.
– Wszystkie te inicjatywy stanowi\u0105 sp\u00f3jne dzia\u0142ania zmierzaj\u0105ce w kierunku ograniczenia i kontroli ilo\u015bci wytwarzanego i uwalnianego do \u015brodowiska mikroplastiku \u2013 ocenia dr hab. in\u017c. Patrycja Wojciechowska, prof. UEP z Katedry Jako\u015bci Produkt\u00f3w Przemys\u0142owych i Opakowa\u0144 Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, ekspertka Natureef.<\/p>\n\n\n\n

PFAS w opakowaniach do \u017cywno\u015bci \u2013 nowe wymagania dla \u201ewiecznych chemikali\u00f3w\u201d<\/strong>
W projekcie rozporz\u0105dzenia PPWR wprowadzono r\u00f3wnie\u017c zapis wskazuj\u0105cy, \u017ce Komisja Europejska wspomagana przez Europejsk\u0105 Agencj\u0119 Chemikali\u00f3w (ECHA), do ko\u0144ca 2026 roku przygotowuje sprawozdanie, kt\u00f3re mo\u017ce zawiera\u0107 wykaz potencjalnie niebezpiecznych substancji obecnych w opakowaniach i ich cz\u0119\u015bciach sk\u0142adowych oraz wskazywa\u0107 w jakim stopniu te substancje mia\u0142yby stwarza\u0107 niedopuszczalne ryzyko dla zdrowia i \u015brodowiska.
– Jest to proces sukcesywnie prowadzonych w UE dzia\u0142a\u0144 (m.in. KE i EFSA) zmierzaj\u0105cych do identyfikacji i monitorowania substancji potencjalnie niebezpiecznych dla \u015brodowiska i zdrowia ludzi, powszechnych w zastosowaniach przemys\u0142owych oraz wykorzystywanych obecnie do produkcji szerokiej gamy wyrob\u00f3w, w tym opakowa\u0144. W efekcie tych inicjatyw w art. 5 projektowanego rozporz\u0105dzenia PPWR pojawi\u0142y si\u0119 zapisy reguluj\u0105ce dopuszczalne st\u0119\u017cenia PFAS, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 stosowane w opakowaniach przeznaczonych do kontaktu z \u017cywno\u015bci\u0105 \u2013 podkre\u015bla dr hab. in\u017c. Patrycja Wojciechowska, prof. UEP.
– PFAS, czyli substancje per- i polifluoroalkilowe to grupa ponad 4700 zwi\u0105zk\u00f3w, kt\u00f3re nie wyst\u0119puj\u0105 w spos\u00f3b naturalny w przyrodzie. Zosta\u0142y one syntetycznie wytworzone przez cz\u0142owieka. Specyficzna budowa chemiczna sprawia, \u017ce wykazuj\u0105 wysok\u0105 stabilno\u015b\u0107 chemiczn\u0105 i fizyczn\u0105 oraz ma\u0142\u0105 podatno\u015b\u0107 na degradacj\u0119. PFAS s\u0105 odporne na wod\u0119, t\u0142uszcz i brud, a przez to wykorzystywane do produkcji pow\u0142ok naczy\u0144, przybor\u00f3w kuchennych, maszyn produkcyjnych czy antyadhezyjnych pow\u0142ok opakowa\u0144. Ze wzgl\u0119du na wysok\u0105 trwa\u0142o\u015b\u0107, je\u015bli zostan\u0105 uwolnione do \u015brodowiska, wykazuj\u0105 tendencj\u0119 do akumulacji. Niestety, m.in. w ramach monitoringu UE stwierdzono, \u017ce zwi\u0105zki te, podobnie jak mikroplastik, zanieczyszczaj\u0105 faun\u0119 i flor\u0119, migruj\u0105 do \u017cywno\u015bci i wody pitnej, stwarzaj\u0105c potencjalne zagro\u017cenie dla zdrowia ludzi \u2013 wyja\u015bnia dr hab. in\u017c. Patrycja Wojciechowska, prof. UEP.<\/p>\n\n\n\n

ScreenFood \u2013 mi\u0119dzynarodowa inicjatywa na rzecz bezpiecze\u0144stwa \u017cywno\u015bci<\/strong>
Badania i eliminacja szkodliwych substancji s\u0105 nie tylko intencj\u0105 legislator\u00f3w. Stowarzyszenie Natureef, zrzeszaj\u0105ce blisko 60 wiod\u0105cych polskich firm, instytucji i jednostek naukowych z bran\u017cy opakowaniowej, produkcji \u017cywno\u015bci, logistyki i recyklingu realizuje od czerwca po\u015bwi\u0119cony tej tematyce projekt o nazwie ScreenFood. Tworzy go konsorcjum 27 jednostek z kilkunastu europejskich kraj\u00f3w. Poza Stowarzyszeniem Natureef Polsk\u0119 w nim reprezentuje firma KB Folie Polska Sp. z o.o., a tak\u017ce G\u0142\u00f3wny Urz\u0105d Miar. Partnerami s\u0105 jednostki metrologiczne i instytuty specjalizuj\u0105ce si\u0119 w ocenie jako\u015bci i bezpiecze\u0144stwa \u017cywno\u015bci.
– Naszym g\u0142\u00f3wnym celem jest opracowanie strategii analitycznych i odpowiednich materia\u0142\u00f3w referencyjnych, kt\u00f3re pozwol\u0105 w prawid\u0142owy spos\u00f3b wykrywa\u0107, monitorowa\u0107 i ilo\u015bciowo oznacza\u0107 substancje potencjalnie niebezpieczne, mog\u0105ce migrowa\u0107 z materia\u0142\u00f3w opakowaniowych do \u017cywno\u015bci, na przyk\u0142ad PFAS. W trakcie trzyletniego projektu przebadamy szeroki wachlarz materia\u0142\u00f3w opakowaniowych \u2013 m.in. papier, tektur\u0119, poliolefiny, poli(tereftalan etylenu) (popularny PET), polistyren, polilaktyd oraz celuloz\u0119 w kierunku wykrywania niepo\u017c\u0105danych substancji. B\u0119dziemy analizowa\u0107 materia\u0142y pierwotne, ale tak\u017ce te pochodz\u0105ce z recyklingu, aby zweryfikowa\u0107 czy obecnie stosowane metody analityczne s\u0105 adekwatne w przypadku oceny bezpiecze\u0144stwa nowych materia\u0142\u00f3w opakowaniowych wprowadzanych na rynek oraz skuteczne w \u015bwietle nowych wymaga\u0144 prawnych \u2013 wyja\u015bnia dr hab. in\u017c. Patrycja Wojciechowska, prof. UEP, kt\u00f3ra jest kierownikiem projektu z ramienia Natureef.
Na podstawie wynik\u00f3w bada\u0144 w ramach ScreenFood rewizji podlega\u0107 b\u0119d\u0105 europejskie normy dotycz\u0105ce bezpiecze\u0144stwa \u017cywno\u015bci i opracowane zostan\u0105 nowe procedury analityczne.
– Projekt ScreenFood jest kolejnym potwierdzeniem, \u017ce w tematyce opakowa\u0144 jako Natureef dysponujemy ogromn\u0105, specjalistyczn\u0105 wiedz\u0105 i do\u015bwiadczeniem. Dotychczas edukowali\u015bmy i wspierali\u015bmy dzia\u0142aj\u0105cych cz\u0119sto globalnie polskich producent\u00f3w opakowa\u0144, \u017cywno\u015bci oraz firmy recyklingowe, organizuj\u0105c np. spotkania online i publikuj\u0105c informatory na temat PPWR. Ciesz\u0119 si\u0119, \u017ce eksperci Natureef oraz zrzeszona w naszym stowarzyszeniu firma wniesie wk\u0142ad do prac nad inicjatyw\u0105 przek\u0142adaj\u0105c\u0105 si\u0119 na \u017cycie milion\u00f3w Europejczyk\u00f3w \u2013 m\u00f3wi Ja\u015bmina Solecka, prezes Stowarzyszenia Natureef.
W pa\u017adzierniku Stowarzyszenie Natureef zorganizowa\u0142o dla przedsi\u0119biorc\u00f3w seri\u0119 pi\u0119ciu webinari\u00f3w dotycz\u0105cych projektu rozporz\u0105dzenia PPWR. By\u0142y one platform\u0105 do wymiany wiedzy i do\u015bwiadczenia ekspert\u00f3w Natureef, zwi\u0105zanych z kszta\u0142towaniem jako\u015bci materia\u0142\u00f3w opakowaniowych, recyklingu, chemii i prawa, na temat r\u00f3\u017cnych aspekt\u00f3w istotnych z punktu widzenia przysz\u0142ych zmian legislacyjnych. Informacje na temat aktualnych dzia\u0142a\u0144 i materia\u0142\u00f3w s\u0142u\u017c\u0105cych rozpowszechnianiu eksperckiej wiedzy nt. PPWR znale\u017a\u0107 mo\u017cna na stronie stowarzyszanie Natureef.pl.<\/p>\n\n\n\n

O Stowarzyszeniu Natureef<\/strong>
Stowarzyszenie Natureef zrzesza prawie 60 wiod\u0105cych firm, instytucji i jednostek naukowych z bran\u017cy opakowaniowej, produkcji \u017cywno\u015bci, logistyki i recyklingu, kt\u00f3re wdra\u017caj\u0105 najnowsze technologie, realizuj\u0105 wsp\u00f3lne projekty badawczo-rozwojowe oraz dbaj\u0105 o \u015brodowisko naturalne.
Misj\u0105 stowarzyszenia jest wsp\u00f3\u0142praca na rzecz tworzenia opakowa\u0144 w zgodzie z natur\u0105. Natureef pomaga firmom podejmowa\u0107 decyzje, nawi\u0105zywa\u0107 relacje biznesowe i inicjowa\u0107 projekty w zakresie zastosowania opakowa\u0144 dla \u017cywno\u015bci i logistyki, kt\u00f3re sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z mniejszej ilo\u015bci materia\u0142\u00f3w, zawieraj\u0105 przede wszystkim materia\u0142y z recyklingu, nadaj\u0105 si\u0119 do \u0142atwego odzysku i zabezpieczaj\u0105 produkt na r\u00f3\u017cnych etapach cyklu \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n

Stowarzyszenie NATUREEF<\/em><\/strong>
ul. Cyfrowa 6<\/em><\/strong>
71-441 Szczecin<\/em><\/strong>
www.natureef.pl<\/em><\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nowe przepisy, w tym projekt rozporz\u0105dzenia PPWR, kt\u00f3re b\u0119dzie regulowa\u0142o europejski rynek opakowa\u0144, maj\u0105 pom\u00f3c ograniczy\u0107 do minimum obecno\u015b\u0107 i st\u0119\u017cenie substancji potencjalnie niebezpiecznych w opakowaniach do \u017cywno\u015bci oraz zredukowa\u0107 negatywny wp\u0142yw na \u015brodowisko mikrodrobin plastiku, nak\u0142adaj\u0105c obowi\u0105zki i ograniczenia na producent\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cych na tym rynku. W ustalaniu norm w tym zakresie mog\u0105 pom\u00f3c badania, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7614,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","footnotes":""},"categories":[32],"tags":[858],"class_list":["post-7613","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","tag-mikroplastik-i-szkodliwe-substancje-na-celowniku-ue"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7613","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7613"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7613\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7615,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7613\/revisions\/7615"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7614"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7613"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7613"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7613"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}