{"id":5623,"date":"2023-03-28T10:15:37","date_gmt":"2023-03-28T08:15:37","guid":{"rendered":"https:\/\/foodplace.pl\/?p=5623"},"modified":"2023-04-13T18:24:10","modified_gmt":"2023-04-13T16:24:10","slug":"sukcesja-wymaga-cierpliwosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/sukcesja-wymaga-cierpliwosci\/","title":{"rendered":"Sukcesja wymaga cierpliwo\u015bci"},"content":{"rendered":"

Z Izabel\u0105 Kielczyk – psychologiem biznesu rozmawia Katarzyna Salomon<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Do gry wkracza nowe pokolenie. Jakie ono jest?<\/strong>
Przede wszystkim zupe\u0142nie inne ni\u017c to, kt\u00f3re dzia\u0142a obecnie na rynku. Nale\u017cy przy tym pami\u0119ta\u0107, \u017ce mamy tu praktycznie do czynienia z dwoma nowymi pokoleniami \u2013 osobami, kt\u00f3re w\u0142a\u015bnie sko\u0144czy\u0142y studia i rozpoczynaj\u0105 swoj\u0105 drog\u0119 zawodow\u0105 oraz pokoleniem nieco starszym, urodzonym w latach 80., przejmuj\u0105cych firmy od rodzic\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Jak cz\u0119sto dochodzi do sukcesji?<\/strong>
Niestety, niezbyt cz\u0119sto. W Polsce wi\u0119kszo\u015b\u0107 sukcesji nie ko\u0144czy si\u0119 pomy\u015blnie. Powiem wi\u0119cej \u2013 w drugim pokoleniu przekazywanych jest zaledwie 8% firm, a do prowadzenia firmy wynajmowane s\u0105 osoby z zewn\u0105trz.<\/p>\n\n\n\n

Dlaczego tak si\u0119 dzieje?<\/strong>
Z moich obserwacji wynika, \u017ce najcz\u0119\u015bciej z przej\u0119cia firmy wycofuj\u0105 si\u0119 sukcesorzy, Niepowodzenia w tym procesie wynikaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c z mentalno\u015bci samych nestor\u00f3w. Starsze pokolenie nie potrafi odpu\u015bci\u0107. Ca\u0142y czas chce mie\u0107 ostatnie zdanie. A nawet, kiedy ju\u017c oddaje w\u0142adz\u0119, robi to po\u0142owicznie, zmieniaj\u0105c decyzje, \u015bwiadomie lub nie\u015bwiadomie podwa\u017caj\u0105c autorytet c\u00f3rki lub syna.<\/p>\n\n\n\n

Z czego to wynika?<\/strong>
Przede wszystkim z tego, \u017ce ci\u0119\u017cko im zaakceptowa\u0107 utrat\u0119 w\u0142adzy. Warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce m\u00f3wimy o osobach, kt\u00f3re tworzy\u0142y swoje firmy w bardzo trudnych warunkach, kiedy wolny rynek dopiero raczkowa\u0142. Rozpocz\u0119cie dzia\u0142alno\u015bci w tamtych czasach wymaga\u0142o twardego charakteru, si\u0142y, zawzi\u0119to\u015bci i niezale\u017cno\u015bci. Tylko taka postawa gwarantowa\u0142a sukces, jakim by\u0142o rozpocz\u0119cie biznesu. Teraz czasy si\u0119 zmieni\u0142y, a twarda r\u0119ka i autorytarny styl zarz\u0105dzania zupe\u0142nie si\u0119 nie sprawdzaj\u0105. Z m\u0142odszym pokoleniem nale\u017cy rozmawia\u0107, interesowa\u0107 si\u0119 ich samopoczuciem, motywowa\u0107. Dla os\u00f3b rozpoczynaj\u0105cych swoje kariery niezwykle wa\u017cna jest te\u017c mo\u017cliwo\u015b\u0107 pracy zdalnej, z kt\u00f3rej m\u0142odsze pokolenie ch\u0119tnie korzysta. Tego pokolenie starsze, czyli osoby kt\u00f3re zak\u0142ada\u0142y firmy, zupe\u0142nie nie rozumie. Ca\u0142y czas pokutuje bowiem przekonanie, \u017ce kiedy danej osoby nie ma fizycznie w firmie, to nie pracuje. To rodzi sporo konflikt\u00f3w. Nale\u017cy te\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce starsze pokolenie to osoby, kt\u00f3re niezwykle mocno definiuj\u0105 si\u0119 przez swoj\u0105 prac\u0119 i to, co osi\u0105gn\u0119\u0142y. Cz\u0119sto identyfikuj\u0105 si\u0119 bardziej jako prezes ni\u017c ojciec. To w\u0142a\u015bnie firm\u0119 traktuj\u0105 jako swoje dziecko, kt\u00f3rego nie chc\u0105 odda\u0107 nikomu innemu. Ca\u0142y czas chc\u0105 mie\u0107 nad ni\u0105 pe\u0142n\u0105 kontrol\u0119, podejmowa\u0107 decyzje. Mie\u0107 ostateczny g\u0142os. Taka postawa bardzo blokuje m\u0142odsze pokolenie, kt\u00f3re chcia\u0142oby zarz\u0105dza\u0107 po swojemu, a taka mo\u017cliwo\u015b\u0107 nie jest im dana. Nestorzy cz\u0119sto uwa\u017caj\u0105, \u017ce nast\u0119pcy im nie dor\u00f3wnuj\u0105, je\u015bli chodzi o do\u015bwiadczenie.<\/p>\n\n\n\n

Jaki to wp\u0142ywa na sukcesor\u00f3w?<\/strong>
Czuj\u0105 si\u0119 zm\u0119czeni i wypaleni. Pr\u00f3buj\u0105 co prawda robi\u0107 co\u015b po swojemu, jednak przez ca\u0142y czas czuj\u0105 wr\u0119cz oddech seniora na plecach. To ma zreszt\u0105 odzwierciedlenie na moich sesjach osobistych, gdzie cz\u0119sto obserwuj\u0119, \u017ce nestorzy chc\u0105 odpu\u015bci\u0107, nie daj\u0105 rady z kontroluj\u0105cymi seniorami. Cz\u0119sto s\u0142ysz\u0119 – to jest ponad moje si\u0142y, pr\u00f3buj\u0119 co\u015b zmieni\u0107, ale to nie dzia\u0142a, zastanawiam, czy to, co robi\u0119 w og\u00f3le ma sens\u2026<\/p>\n\n\n\n

Ci\u0119\u017cko funkcjonowa\u0107 pod presj\u0105\u2026<\/strong>
Zdecydowanie tak. Trudno jest dzia\u0142a\u0107 pod presj\u0105 i przez ca\u0142y czas czu\u0107, \u017ce jest si\u0119 niewystarczaj\u0105cym i nie do\u015b\u0107 dobrym. Jest to przykra sytuacja i bardzo \u017cal mi firm rodzinnych, bo maj\u0105 one w sobie niesamowity potencja\u0142 i mog\u0105 sprosta\u0107 nowoczesnym wymaganiom. Za chwil\u0119 jednak mo\u017ce by\u0107 ju\u017c na to za p\u00f3\u017ano…<\/p>\n\n\n\n

A jak wygl\u0105da sprawa stosunku starszych pracownik\u00f3w firmy do sukcesora?<\/strong>
Tu te\u017c cz\u0119sto pojawiaj\u0105 si\u0119 problemy. Do g\u0142osu dochodzi przecie\u017c kolejna kwestia – kwestia pokoleniowa. Osoby, kt\u00f3re pracuj\u0105 z nestorem bardzo cz\u0119sto okazuj\u0105 bardziej lub mniej \u015bwiadomie sw\u00f3j op\u00f3r do jego osoby, bo pami\u0119taj\u0105 go przecie\u017c jako dziecko. Mog\u0119 zreszt\u0105 poda\u0107 tu sw\u00f3j w\u0142asny przyk\u0142ad. Kiedy pojawi\u0142am si\u0119 jako osoba zarz\u0105dzaj\u0105ca firm\u0105, dla niekt\u00f3rych pracownik\u00f3w mojego ojca by\u0142am ci\u0105gle jeszcze t\u0105 ma\u0142\u0105 dziewczynk\u0105, kt\u00f3ra przychodzi\u0142a odwiedza\u0107 rodzic\u00f3w w pracy. Skutkowa\u0142o to tym, \u017ce pracownicy cz\u0119sto z problemami czy z decyzjami zwracali si\u0119 do mojego taty.<\/p>\n\n\n\n

Czy mo\u017cna temu zapobiec?<\/strong>
Tu ogromnie wiele zale\u017cy od rodzic\u00f3w i ich sposobu na wprowadzenie juniora do rodzinnego biznesu. Nale\u017cy te\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce przyk\u0142ad idzie z g\u00f3ry \u2013 je\u015bli prezes jest niech\u0119tny zmianom i nowo\u015bciom, atmosfera udziela si\u0119 ca\u0142emu zespo\u0142owi, kt\u00f3ry zaczyna ba\u0107 si\u0119 nowych handlowc\u00f3w, technolog\u00f3w, usprawnie\u0144, pomys\u0142\u00f3w. Czuje si\u0119 zagro\u017cony. Obawia si\u0119, \u017ce ju\u017c nie b\u0119dzie wystarczaj\u0105cy, nie b\u0119dzie si\u0119 liczy\u0107. Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119, \u017ce cz\u0119sto b\u0142\u0105d le\u017cy r\u00f3wnie\u017c po stronie niekt\u00f3rych sukcesor\u00f3w, kt\u00f3rzy d\u0105\u017c\u0105 do rewolucji, a nie ewolucji, To rodzi naturalny op\u00f3r – pocz\u0105wszy od rodzic\u00f3w, sko\u0144czywszy na pracownikach.<\/p>\n\n\n\n

Czyli sukcesja wymaga cierpliwo\u015bci?<\/strong>
Tak. Ogromu cierpliwo\u015bci i mn\u00f3stwa czasu na jej wdro\u017cenie. Nie mo\u017cna dopu\u015bci\u0107 do tego, aby przyt\u0142oczy\u0107 pracownik\u00f3w nawa\u0142em planowanych zmian. Kiedy przychodzi kto\u015b nowy, z milionem pomys\u0142\u00f3w, kt\u00f3re chce od razu wprowadza\u0107, zesp\u00f3l najcz\u0119\u015bciej reaguje l\u0119kiem, wycofaniem i oporem. Koronny argument, kt\u00f3ry zazwyczaj pada w takich sytuacjach jest taki sam: \u201eprzecie\u017c zawsze to tak by\u0142o\u201d. To dzia\u0142a jak zakl\u0119cie, kt\u00f3re spowalnia wszelkie zmiany. Zawsze tak by\u0142o \u2013 dlaczego mamy to zmienia\u0107? To jest zupe\u0142nie naturalne. Oczywi\u015bcie – przyk\u0142ad idzie z g\u00f3ry. Im wi\u0119cej nieporozumie\u0144 jest na linii rodzinnej – mi\u0119dzy nestorami a sukcesorami, tym wi\u0119ksza niepewno\u015b\u0107 panuje w\u015br\u00f3d pracownik\u00f3w. Co wi\u0119cej, nawet klienci i kontrahenci zaczynaj\u0105 z obaw\u0105 patrze\u0107 na proces sukcesyjny. To wszystko zaczyna si\u0119 odbija\u0107 na kontraktach, a partnerzy zaczynaj\u0105 si\u0119 zastanawia\u0107, czy aby na pewno firma jest stabilna. Tu znowu kolejne zadanie dla nestora, aby tak przygotowa\u0142 sukcesor\u00f3w, \u017ceby poznali kluczowych klient\u00f3w w firmie i zacz\u0119li tworzy\u0107 z nimi relacje. To jest do\u015b\u0107 skomplikowany proces od strony psychologicznej. Warto te\u017c zdawa\u0107 sobie spraw\u0119 z tego, \u017ce kiedy decydujemy si\u0119 na sukcesj\u0119, do g\u0142osu dochodz\u0105 wszystkie rodzinne schematy. W momencie, kiedy zaczynamy pracowa\u0107 z naszymi rodzicami, zapraszamy do siebie ca\u0142\u0105 rodzinn\u0105 histori\u0119 i nagle okazuje, \u017ce czterdziestoletni m\u0119\u017cczyzna boi si\u0119 sprzeciwi\u0107 swojemu ojcu, natomiast ojciec uwa\u017ca, \u017ce mo\u017ce krzycze\u0107 na swojego doros\u0142ego syna. I tu wi\u0119ksza praca czeka sukcesor\u00f3w. To w\u0142a\u015bnie oni musz\u0105 przepracowa\u0107 schematy ograniczaj\u0105ce ich w rodzinnych relacjach W przeciwnym wypadku nadal b\u0119d\u0105 patrze\u0107 na \u015bwiat przez pryzmat pokrzywdzonego dziecka i w\u0142a\u015bnie w taki spos\u00f3b reagowa\u0107. Nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce w trudnych sytuacjach przej\u0119cia firmy, nestor nie tylko oddaje firm\u0119. Oddaje znacznie wi\u0119cej – w\u0142adz\u0119, kontrol\u0119 i odpowiedzialno\u015b\u0107 – co\u015b, z czym definiuje si\u0119 od wielu lat. To nie jest dla niego \u0142atwe.<\/p>\n\n\n\n

Dlaczego sukcesja w Polsce nie dochodzi cz\u0119sto do skutku?<\/strong>
Przede wszystkim dlatego, \u017ce w naszym kraju nie mamy takiej kultury przekazywania firm tak, jak to ma miejsce w firmach wielopokoleniowych na Zachodzie. Trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce to zupe\u0142nie inna mentalno\u015b\u0107 i inna rzeczywisto\u015b\u0107. W Polsce nie mamy wypracowanych schemat\u00f3w, na kt\u00f3rych firmy mog\u0105 si\u0119 wzorowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Czy dzieci ch\u0119tnie widz\u0105 si\u0119 w roli nast\u0119pc\u00f3w rodzic\u00f3w?<\/strong>
R\u00f3\u017cnie to bywa. Bardzo wiele zale\u017cy od rodzic\u00f3w. Od tego, czy anga\u017cowali dziecko, pokazywali firm\u0119, czy potrafili zainteresowa\u0107 je i zarazi\u0107 swoj\u0105 pasj\u0105 \u2013 bez przymusu. Tylko wtedy sukcesja jest naturalnym procesem. W wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w dzieje si\u0119 jednak tak, \u017ce m\u0142odsze pokolenie pozna\u0142o realia pracy w zagranicznych firmach i nie jest zbyt zainteresowane polsk\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105. Dla nich lepszym wyj\u015bciem jest sprzeda\u017c firmy albo znalezienie inwestora i \u017cycie z dywidend ni\u017c bycie w\u0142a\u015bcicielem i przej\u0119cie rodzinnego biznesu. Z drugiej strony, po stronie nestor\u00f3w cz\u0119sto widoczne jest rozczarowanie brakiem zainteresowania dziedzica. Pojawiaj\u0105 si\u0119 zarzuty \u2013 dla kogo i po co tworzy\u0142em dzie\u0142o swojego \u017cycia? Znowu zahaczamy wi\u0119c o w\u0105tek, \u017ce niezwykle wa\u017cne jest, aby dwie strony by\u0142y zgodne. Jest wiele mo\u017cliwo\u015bci wyj\u015bcia z tej sytuacji tak, \u017ceby nie by\u0142o wzajemnych \u017cal\u00f3w i pretensji.<\/p>\n\n\n\n

Co nale\u017cy zatem zrobi\u0107, aby tak si\u0119 dzia\u0142o? Czy jest to mo\u017cliwe?<\/strong>
Oczywi\u015bcie, \u017ce jest to mo\u017cliwe. Proces jest d\u0142ugotrwa\u0142y, wymaga wielu rozm\u00f3w, otwarto\u015bci i wzajemnej wyrozumia\u0142o\u015bci. Je\u015bli jednak osoby s\u0105 ze sob\u0105 naprawd\u0119 szczere i potrafi\u0105 ze sob\u0105 rozmawia\u0107, super jest, je\u015bli trafi\u0105 do psychologa biznesu. To w\u0142a\u015bnie jego pomoc pomo\u017ce zrozumie\u0107, \u017ce tak naprawd\u0119 maj\u0105 podobne cele i pragnienia, \u017ce kiedy jeste\u015bmy ze sob\u0105 bardzo blisko \u2013 wtedy paradoksalnie trudniej jest si\u0119 nam porozumie\u0107. Czasami wystarczy tylko, \u017ce kto\u015b z boku u\u015bwiadomi nam, co sobie nawzajem robimy, \u017ce si\u0119 kochamy, ale r\u00f3wnocze\u015bnie ranimy, \u017ce zale\u017cy nam na sobie, ale nie potrafimy ze sob\u0105 rozmawia\u0107. Cz\u0119sto niestety wok\u00f3\u0142 nas narasta tyle konflikt\u00f3w i napi\u0119\u0107, \u017ce nie jeste\u015bmy w stanie sami sobie z tym poradzi\u0107. Warto skorzysta\u0107 z fachowej pomocy.<\/p>\n\n\n\n

*********************<\/p>\n\n\n\n

Izabela Kielczyk<\/strong>
Jest terapeut\u0105 ludzi biznesu. Psychologiem z zami\u0142owania i z wykszta\u0142cenia specjalizuj\u0105cym si\u0119 w psychologii biznesu. W pracy \u0142\u0105czy wiedz\u0119 psychologiczn\u0105 z do\u015bwiadczeniem w pracy w  biznesie. Jest psychologiem sukcesyjnym z racji w\u0142asnego do\u015bwiadczenia dw\u00f3ch sukcesji \u2013 najpierw przej\u015bcie firmy szkoleniowej od mamy, a obecnie w procesie sukcesyjnym firmy rodzinnej z trzydziestopi\u0119cioletni\u0105 tradycj\u0105 w bran\u017cy spo\u017cywczej. Jako wsp\u00f3\u0142w\u0142a\u015bciciel pe\u0142ni funkcj\u0119 dyrektora generalnego w rodzinnej firmie Bellako Sp. z o.o. od 35 lat produkuj\u0105cej oryginalne mieszanki przypraw dla polskiego przemys\u0142u spo\u017cywczego i gastronomii. Jest tak\u017ce wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rc\u0105 powsta\u0142ej ponad 10 lat temu plac\u00f3wki psychoterapii Pracownia Psychorozwoju Kielczyk, kt\u00f3ra zatrudnia obecnie 15 specjalist\u00f3w, a kt\u00f3r\u0105 prowadzi razem z m\u0119\u017cem. Doskonale zna wyzwania i trudne zagadnienia biznesowe stoj\u0105ce przed osobami prowadz\u0105cymi przedsi\u0119biorstwa. Ma za sob\u0105 kilkana\u015bcie lat do\u015bwiadczenia w zarz\u0105dzaniu, a na koncie zar\u00f3wno sukcesy, jak i pora\u017cki, dlatego te\u017c rozumie, z czym borykaj\u0105 si\u0119 menad\u017cerowie. Obszary i zagadnienia, kt\u00f3rymi si\u0119 interesuje to \u2013 relacje mi\u0119dzyludzkie w biznesie, trudny klient, zarz\u0105dzanie zespo\u0142em, motywacja; a obecnie tak\u017ce problemy psychologiczne w przedsi\u0119biorstwach wynikaj\u0105ce z pandemii. Jej celem jest znalezienie odpowiedzi na pytania Klient\u00f3w i drogi do osi\u0105gni\u0119cia ich celu \u2013 osobistego i zawodowego.<\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Publikacja jest chroniona prawem autorskim.<\/em> 
Przedruk tylko za pisemn\u0105 zgod\u0105 wydawcy serwisu.<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Z Izabel\u0105 Kielczyk – psychologiem biznesu rozmawia Katarzyna Salomon Do gry wkracza nowe pokolenie. Jakie ono jest?Przede wszystkim zupe\u0142nie inne ni\u017c to, kt\u00f3re dzia\u0142a obecnie na rynku. Nale\u017cy przy tym pami\u0119ta\u0107, \u017ce mamy tu praktycznie do czynienia z dwoma nowymi pokoleniami \u2013 osobami, kt\u00f3re w\u0142a\u015bnie sko\u0144czy\u0142y studia i rozpoczynaj\u0105 swoj\u0105 drog\u0119 zawodow\u0105 oraz pokoleniem nieco starszym, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5624,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","footnotes":""},"categories":[32],"tags":[367],"class_list":["post-5623","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","tag-sukcesja-wymaga-cierpliwosci"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5623","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5623"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5623\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5771,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5623\/revisions\/5771"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5624"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5623"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5623"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/foodplace.pl\/de\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5623"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}